Québec có diện tích gần 1,5 triệu km2, là tỉnh bang lớn nhất của Canada, nằm ở miền đông nước này. Hơn 90% diện tích của Québec nằm trên một nền đá lớn gọi là Canadian Shield. Từ Québec có nguồn gốc từ chữ gepèèg của người thổ dân Mi'kmaq, có nghĩa là eo biển. Đây là từ dùng để ám chỉ chỗ thắt nhỏ lại của sông St. Lawrence gần thành phố Québec City.
Hiện ở Québec có hơn 7.5 triệu người đang sinh sống, cao thứ nhì cả nước sau Ontorio. 80% trong số này tập trung ở các trung tâm đô thị nằm dọc sông St. Lawrence.
Nói đến Québec phải kể đến Montréal, thành phố có số dân khoảng 3 triệu. Montréal là một hòn đảo khá lớn nằm giữa sông St. Lawrence và rất nổi tiếng về lịch sử, kiến trúc cũng như các hoạt động văn hoá. Cho đến đầu thập niên 1980, Montréal vẫn còn là thành phố nổi tiếng nhất và đông nhất của Canada.
Nằm ngay phía bắc của Montréal là Laval, thành phố đông dân thứ hai của Québec. Tiếp đến là thành phố Québec, nằm cách Montréal 300km về phía đông bắc, là thủ phủ của tỉnh bang và là thành phố lớn thứ ba.
Người châu Âu đến Québec đầu tiên là nhà thám hiểm Jacques Cartier, khi ông đi thuyền ngược lên sông St. Lawrence đến một ngôi làng nhỏ có tên là Stadacona của thổ dân Iroquois (địa điểm trong Thành phố Québec hiện nay) vào khoảng năm 1535. Theo sau đó là nhà thám hiểm Samuel de Champlain vào khoảng năm 1608. Từ đó Québec trở thành thuộc địa của Vương quốc Pháp, dưới thời Vua Louis XII, và được đặt tên là Nouveau France (tiếng Anh: New France). Sang đến năm 1663 thì Vua Louis XIV phong cho Nouveau France thành một tỉnh (province) của Pháp.
Đến năm 1763, Vua Louis XV nhượng lại một phần đất khá lớn của Nouveau France cho Vương quốc Anh. Phần đất này được đổi tên từ Canada sang thành Quebec. Tuy nhiên người Anh vẫn giữ các phong tục và luật lệ của người Pháp; dân chúng vẫn được theo đạo Thiên Chúa giáo mà không bị bắt đổi sang Anh giáo.
Khi 13 thuộc địa tại châu Mỹ n& #7893;i lên chống Vương quốc Anh để giành độc lập vào những thập niên 1770 và 1780, một số người trung thành với Anh bỏ Mỹ chạy sang Quebec. Để giúp đỡ những người này định cư dễ dàng, Vương quốc Anh ra một đạo luật vào năm 1791 chia Quebec làm hai phần: Upper Canada ở phía tây theo luật lệ của Anh (Common Law) và Lower Canada ở phía đông theo luật lệ của Pháp (la Codes Civiles).
Đến năm 1837 một số người Pháp tại Lower Canada nổi lên chống lại Vương quốc Anh. Sau khi dẹp tan cuộc nổi loạn này, người Anh lại sáp nhập Upper Canada và Lower Canada trở lại thành một thuộc địa gọi là Tỉnh Canada (Province of Canada) vào năm 1841. Sang đến năm 1867 thì ba thuộc địa Canada, New Brunswick và Nova Scotia gia nhập với nhau thành một liên bang gọi là Canada. Sau khi liên bang được thành lập, mỗi thuộc địa được gọi là một tỉnh bang (province) và được giữ tên cũng như luật lệ cũ. Riêng thuộc địa Canada thì lại một lần nữa bị chia làm hai: tỉnh bang Québec theo luật Pháp và tỉnh bang Ontario theo luật Anh.
Ảnh hưởng của văn hóa Pháp và Công giáo làm cho Québec trở thành một vùng mang sắc thái đặc biệt nhất của Canada, hay có thể nói là của tất cả Bắc Mỹ. Trong tổng số hơn 7, triệu dân Québec, trên 5 triệu có gốc Pháp; tiếng Pháp là tiếng mẹ đẻ của 82% dân số. Từ năm 1970, dân nhập cư đã là một phần quan trọng trong bình diện kinh tế và văn hoá của tỉnh bang này. Từ năm 1986 đến 1991, 78% lợi ích trong dân ở Québec là do những người không phải là với Pháp, Anh hay dân bản xứ mang lại.
Québec có phong ảnh rất hữu tình. Dòng sông St Lawrence uốn mình phía cực nam của tỉnh bang rồi đổ ra Ðại Tây Dương, tạo thành những vùng đất phì nhiêu màu mỡ dọc theo hai bên bờ sông vươn mãi tới dãy núi Appachian phía Bắc. Ðặc điểm của tỉnh bang Québec là có nhiều đồi núi và rừng cây, với hàng ngàn hồ ao và dòng suối rải rắc khắp tỉnh bang, với nhiều loại cây và thú vật hiếm quý. Khí hậu bốn mùa thay đổi: lạnh lẽo giá buốt khi tuyết phủ mùa Ðông, cây cối tươi nở xinh đẹp mùa Xuân, cảnh vật bừng sáng mùa Hè và phong cảnh huy hoàng với mùa lá đổi màu mùa Thu.
(T.H - Tổng hợp)
